Mozart HIP of niet?
Tsja, Mozart met andere oren… Heeft historisch geïnformeerd spelen (HIP) ons bij Mozart iets te bieden? Jazeker! Al was het maar omdat Mozart zelf nooit een Steinway-concertvleugel heeft gehoord. Zijn piano was kleiner, lichter van toon en minder geneigd om nog minutenlang na te galmen. Dat maakt nogal verschil.
Luister bijvoorbeeld naar Olga Pashchenko op haar historische fortepiano. De muziek klinkt transparanter, de noten hebben meer karakter en snelle passages krijgen iets sprankelends. Je hoort bijna hoe Mozart zijn muzikale zinnen uitspreekt: een vraag hier, een kwinkslag daar, en af en toe een dramatische wenkbrauw omhoog.
Ook het orkest profiteert. Met historische instrumenten ontstaat een andere balans: de piano hoeft niet over een muur van strijkers heen te springen, en blazers krijgen meer ruimte om hun eigen verhaal te vertellen. Het pianoconcert wordt zo minder een wedstrijd tussen solist en orkest en meer een levendig gesprek.
Is dit dan dé manier om Mozart te spelen? Nee, gelukkig niet. Een moderne vleugel kan zijn melodieën prachtig laten zingen en zijn harmonieën diep laten gloeien. Historische uitvoeringen zijn geen muzikale tijdmachine en evenmin een keurmerk voor absolute waarheid. Dus we horen ook een prachtig Mozart pianocencert op moderne vleugel met Murray Perahia. HIP of niet, oordeel zelf.
Speellijst:
- Wolfgang Amadeus Mozart – Concert voor piano en orkest nr. 20 in d, KV.466
Olga Pashchenko (fortepiano), Il Gardellino - Wolfgang Amadeus Mozart – Concert voor piano en orkest nr. 6 in Bes, KV.238
Murray Perahia (piano), English Chamber Orchestra
